پپتید آنژیوتانسین II

فرآیند سنتز با ترشح آنژیوتانسینوژن توسط کبد آغاز می شود. گلومرول های کلیه با ترشح رنین آنژیوتانسینوژن را به آنژیوتانسین I (Ang I) تبدیل می کنند. متعاقباً، Ang I با کاتالیز آنزیم مبدل آنژیوتانسین (ACE) در سلول‌های اندوتلیال به Ang II تبدیل می‌شود. شایان ذکر است که علاوه بر مسیر کلاسیک ACE، مطالعات اخیر نشان داده است که Ang II می تواند از طریق مسیرهای غیر ACE مانند ACE-2 و کیموتریپسین نیز تولید شود. کشف این مسیرها درک ما را از سیستم RAAS، به ویژه در برخی از حالات پاتولوژیک مانند التهاب و ایسکمی، که ممکن است نقش مهمی ایفا کنند، بیشتر می کند.

تولید Ang II نه تنها یک فرآیند واکنش آنزیمی متوالی است، بلکه توسط عوامل متعددی تنظیم می شود. به عنوان مثال، زمانی که فشار خون کاهش می‌یابد و حجم خون کاهش می‌یابد، کلیه‌ها با تسریع ترشح رنین، سیستم RAAS را فعال می‌کنند و در نتیجه باعث تولید Ang II می‌شوند. علاوه بر این، عواملی مانند تحریک سیستم عصبی سمپاتیک و هیپوناترمی نیز می توانند آزاد شدن رنین را از کلیه ها تحریک کنند و در نتیجه سنتز Ang II را تشدید کنند. با توجه به دخالت این عوامل تنظیمی، سیستم RAAS قادر است به طور انعطاف پذیر تولید Ang II را در حالت های فیزیولوژیکی در حال تغییر پویا تنظیم کند تا نیازهای مختلف بدن را برآورده کند.

1. تنظیم فشار خون
آنژیوتانسین II به طور گسترده ای به عنوان یکی از قوی ترین فشار دهنده های عروق در بدن در نظر گرفته می شود. فشار خون را از طرق مختلف ثابت نگه می دارد:
انقباض مستقیم عروق: می تواند گیرنده AT1 را بر روی سلول های عضله صاف عروق فعال کند، باعث انقباض عروق و افزایش مقاومت عروق محیطی و افزایش مستقیم فشار خون می شود.
افزایش فعالیت سیستم عصبی سمپاتیک: با افزایش فعالیت سیستم عصبی سمپاتیک، ترویج ترشح نوراپی نفرین، افزایش بیشتر برون ده قلبی، که منجر به افزایش فشار خون می شود.

ترشح آلدوسترون: می‌تواند قشر آدرنال را برای ترشح آلدوسترون تحریک کند، که باعث جذب مجدد سدیم توسط لوله‌های کلیوی می‌شود و میزان سدیم را در بدن افزایش می‌دهد و در نتیجه حجم خون و فشار خون را حفظ می‌کند.

ترشح هورمون ضد دیورتیک: همچنین می تواند با افزایش ترشح هورمون ضد ادرار (ADH)، جذب مجدد آب توسط کلیه ها را افزایش دهد و در نتیجه حجم خون و فشار خون را افزایش دهد.
از طریق این اثرات چند بعدی، تنظیم فشار خون بسیار قدرتمند است، به ویژه در هنگام مواجهه با افت فشار خون حاد یا از دست دادن خون. سیستم RAAS با فعال سازی به سرعت فشار خون را بازیابی می کندپپتید آنژیوتانسین II.

2. تعادل نمک آب
نقش مهمی در تنظیم تعادل نمک آب در بدن دارد. با اثر بر کلیه ها می تواند متابولیسم سدیم، پتاسیم و آب را تنظیم کرده و تعادل مایعات را در بدن حفظ کند.
اثر آلدوسترون: با تحریک ترشح آلدوسترون، جذب مجدد سدیم توسط لوله های کلیوی را افزایش می دهد و باعث افزایش دفع پتاسیم می شود که به حفظ حجم خون کمک می کند.
عملکرد هورمون ضد ادرار: همچنین می تواند بر روی هیپوتالاموس برای ترویج ترشح هورمون ضد ادرار (ADH) و افزایش بازجذب آب تأثیر بگذارد، که نه تنها به حفظ حجم خون کمک می کند، بلکه نقش مهمی در حفظ فشار خون دارد.

3. تنظیم کلیه
در کلیه ها، به ویژه در شرایط فشار خون پایین و جریان خون پایین، نقش مهمی دارند:
تنظیم جریان خون گلومرولی: با انقباض شریان های آوران می توان میزان فیلتراسیون گلومرولی (GFR) را افزایش داد. این اثر به کلیه ها کمک می کند تا عملکرد متابولیک کافی را تحت جریان خون کم حفظ کنند.
بازجذب سدیم: در لوله های کلیوی، جذب مجدد سدیم را افزایش می دهد و در عین حال جذب مجدد آب توسط لوله ها را افزایش می دهد. این نه تنها ثبات مایعات را حفظ می کند، بلکه با تنظیم حجم خون به حفظ فشار خون نیز کمک می کند.

4. تنظیم سیستم عصبی و رفتار نوشیدن
در سیستم عصبی مرکزی، آنژیوتانسین II اثرات فیزیولوژیکی قابل توجهی دارد، به ویژه در تنظیم مایعات و رفتار نوشیدن. با تأثیر بر مرکز تشنگی در هیپوتالاموس، می‌تواند افراد را به میل شدید به نوشیدن آب تحریک کند و به بازیابی تعادل آب و نمک در بدن کمک کند. علاوه بر این، بر روی سیستم عصبی سمپاتیک نیز اثر تنظیمی دارد، که می تواند فعالیت سیستم عصبی سمپاتیک را افزایش دهد، در نتیجه ضربان قلب و فشار خون را بیشتر می کند و یک حلقه بازخورد مثبت برای واکنش سریع به موقعیت های اضطراری مانند افت فشار خون یا خونریزی تشکیل می دهد.

نقش تنظیم کننده این سیستم های عصبی باعث می شود که آنها نقش اصلی بی بدیل را در حفظ هموستاز فشار خون و تعادل مایعات ایفا کنند. اثر تنظیمی بر روی سیستم عصبی مرکزی نه تنها شامل مصرف آب، بلکه همچنین تنظیم بیشتر سیستم قلبی عروقی است که هماهنگی همودینامیک سیستمیک را تضمین می کند.

1. فشار خون بالا
نقش اصلی در بروز و حفظ فشار خون بالا دارد. با افزایش انقباض عروق، افزایش مقاومت محیطی و افزایش حجم خون باعث افزایش فشار خون می شود. فعال سازی بیش از حد طولانی مدت منجر به فشار خون بالا می شود و باعث آسیب به اندام هایی مانند قلب، رگ های خونی و کلیه ها می شود. به خصوص تأثیر مستقیم بر عضلات صاف عروق و قلب می تواند بازسازی قلبی عروقی را تقویت کند و در نتیجه چرخه معیوب فشار خون را تشدید کند. فشار خون بالا یک عامل خطر مهم برای بیماری های قلبی عروقی است و فشار خون درازمدت می تواند منجر به عوارض مختلفی مانند تصلب شرایین، نارسایی قلبی و سکته شود.

2. بازسازی قلب و عروق و هیپرتروفی میوکارد
فعال شدن تکثیر سلولی، پاسخ التهابی و رسوب کلاژن از طریق گیرنده های AT1 منجر به بازسازی قلب و هیپرتروفی میوکارد می شود. این بازسازی قلبی عمدتاً به صورت فیبروز میوکارد و افزایش ضخامت دیواره بطن ظاهر می‌شود که باعث می‌شود قلب در شرایط طولانی فشار خون بالا یا نارسایی قلبی نتواند به درستی عمل کند. نقش در کاردیومیوسیت ها و فیبروبلاست ها نه تنها منجر به تغییرات ساختاری در قلب می شود، بلکه ممکن است منجر به کاهش تدریجی عملکرد قلب و در نهایت منجر به نارسایی قلبی شود.

3. تصلب شرایین
نقش مهمی در تشکیل آترواسکلروز دارد. با ترویج تکثیر سلول‌های ماهیچه صاف عروق، آسیب سلول‌های اندوتلیال و ایجاد واکنش التهابی مزمن، باعث آسیب و رسوب چربی اندوتلیوم شریانی می‌شود و در نهایت پلاک آترواسکلروتیک را تشکیل می‌دهد. آترواسکلروز یک بیماری مزمن است و روند توسعه آن ارتباط نزدیکی با فشار خون بالا، دیابت و سایر بیماری ها دارد. اثر آن این روند را بیشتر تشدید می کند و باعث افزایش ضخامت دیواره شریان و کاهش خاصیت ارتجاعی می شود که در نهایت منجر به افزایش مقاومت عروقی و جریان خون ضعیف می شود و خطر حوادث قلبی عروقی را افزایش می دهد.

4. آسیب کلیه و بیماری مزمن کلیه
اثرات متعددی بر کلیه ها دارد و فعال سازی طولانی مدت Ang II ارتباط نزدیکی با آسیب کلیوی و بیماری مزمن کلیه (CKD) دارد. Ang II فشار گلومرولی را افزایش می دهد که منجر به فشار خون و پروتئینوری گلومرولی می شود، در حالی که با ترویج رسوب کلاژن و فیبروز بینابینی آسیب ساختاری به کلیه ها را تشدید می کند. در پیشرفت بیماری مزمن کلیه، این اثر نه تنها باعث کاهش عملکرد فیلتراسیون کلیه می‌شود، بلکه منجر به فرآیند فیبروز کلیه‌ها می‌شود که در نهایت ممکن است به مرحله نهایی بیماری کلیوی (ESRD) منجر شود.

5. پاسخ التهابی و استرس اکسیداتیو
همچنین نقش مهمی در التهاب و استرس اکسیداتیو با فعال کردن NADPH اکسیداز برای تولید گونه‌های فعال اکسیژن (ROS)، ترویج التهاب و آسیب سلولی ایفا می‌کند. تولید ROS می‌تواند باعث آسیب اکسیداتیو به ماکرومولکول‌های بیولوژیکی مانند غشای سلولی، پروتئین‌ها و لیپیدها شود و در نتیجه پاسخ‌های التهابی موضعی و سیستمیک را تشدید کند. با فعال کردن سیتوکین های مختلف پیش التهابی مانند IL{3}}6، TNF - و غیره، استرس اکسیداتیو و پاسخ ایمنی را تشدید می کند. این روند در فشار خون بالا، تصلب شرایین، نارسایی قلبی، دیابت و سایر بیماری ها مشهود است.

6. پیشرفت تومور
مطالعات بیشتر و بیشتر نشان داده استپپتید آنژیوتانسین IIارتباط نزدیکی با بروز و توسعه تومورها دارد. نه تنها با ترویج رگ زایی تومور (یعنی تولید رگ های خونی جدید)، خون رسانی به تومورها را فراهم می کند، بلکه با ترویج تکثیر سلول های تومور، مهار آپوپتوز سلولی، و افزایش متاستاز تومور، پیشرفت تومور را تسریع می کند. به خصوص در سرطان کبد، سرطان ریه، سرطان سینه و انواع دیگر تومورها، سطح آن ارتباط نزدیکی با بدخیمی و پیش آگهی تومورها دارد.